Hệ Thống Pháp Luật
Luật Hình Sự và Luật Dân SựCriminal and Civil Law
Hệ thống pháp luật Anh có hai nhánh chính: luật hình sự (criminal law) và luật dân sự (civil law).
The UK legal system has two main branches: criminal law and civil law.
Luật hình sự (Criminal law) xử lý tội phạm đối với xã hội. Nhà nước (Hoàng gia (Crown)) truy tố bị cáo. Tại Anh và xứ Wales, Cơ quan Công tố Hoàng gia (CPS) (Crown Prosecution Service (CPS)) quyết định cáo buộc; tại Scotland, Công tố viên Tài chính (Procurator Fiscal) thực hiện. Hình phạt gồm phạt tiền, lao động công ích hoặc tù.
Criminal law deals with offences against society. The state (the Crown) prosecutes the accused. In England and Wales, the Crown Prosecution Service (CPS) decides on charges; in Scotland, the Procurator Fiscal does. Punishments include fines, community service, or imprisonment.
Luật dân sự (Civil law) xử lý tranh chấp giữa cá nhân hoặc tổ chức — hợp đồng, tài sản, gia đình (ly hôn, quyền nuôi con), thương tích cá nhân và lao động. Nguyên đơn tìm biện pháp khắc phục (thường là bồi thường tài chính). Tiêu chuẩn chứng minh là "trên cơ sở cân bằng xác suất (on the balance of probabilities)," thấp hơn tiêu chuẩn hình sự "ngoài mọi nghi ngờ hợp lý (beyond reasonable doubt)."
Civil law handles disputes between individuals or organisations — contracts, property, family matters (divorce, child custody), personal injury, and employment. The claimant seeks a remedy (usually financial compensation). The standard of proof is "on the balance of probabilities," lower than the criminal standard of "beyond reasonable doubt."
Vương quốc Anh có ba hệ thống pháp luật riêng biệt (three separate legal systems): Anh và xứ Wales (England and Wales) (chung), Scotland (riêng — có phán quyết "không được chứng minh (not proven)"), và Bắc Ireland (Northern Ireland) (riêng nhưng tương tự Anh và xứ Wales).
The UK has three separate legal systems: England and Wales (shared), Scotland (distinct — includes a "not proven" verdict), and Northern Ireland (separate but similar to England and Wales).
Tại Anh và xứ Wales, Tòa Sơ thẩm (Magistrates' Courts) xử vụ hình sự nhỏ, Tòa Hoàng gia (Crown Court) xử vụ nghiêm trọng với thẩm phán và bồi thẩm, Tòa Quận (County Court) xử hầu hết tranh chấp dân sự, Tòa Cao đẳng (High Court) xử vụ phức tạp, Tòa Phúc thẩm (Court of Appeal) xem xét kháng cáo, và Tòa án Tối cao (Supreme Court) là tòa cao nhất với phán quyết ràng buộc.
In England and Wales, Magistrates' Courts handle minor criminal cases, the Crown Court tries serious cases with judge and jury, the County Court handles most civil disputes, the High Court takes complex cases, the Court of Appeal hears appeals, and the Supreme Court is the highest court with binding decisions.
Nghĩa vụ bồi thẩm (Jury service) là nghĩa vụ pháp lý cho người 18-75 tuổi trên danh sách cử tri. Bồi thẩm đoàn có 12 thành viên tại Anh, xứ Wales và Bắc Ireland, 15 tại Scotland.
Jury service is a legal duty for those aged 18-75 on the electoral register. Juries have 12 members in England, Wales, and Northern Ireland, and 15 in Scotland.
Trợ giúp pháp lý (Legal aid) cung cấp tài trợ chính phủ cho người không đủ khả năng chi trả, dựa trên thu nhập và loại vụ kiện.
Legal aid provides government funding for those who cannot afford legal representation, based on income and case type.
Đạo luật Nhân quyền 1998 (Human Rights Act 1998) đưa Công ước Châu Âu về Nhân quyền (ECHR) (European Convention on Human Rights (ECHR)) vào luật Anh, bảo vệ: quyền sống (right to life), xét xử công bằng (fair trial), tự do ngôn luận (freedom of expression), đời sống riêng tư và gia đình (private and family life), tự do tư tưởng, lương tâm và tôn giáo (freedom of thought, conscience, and religion), và tự do khỏi tra tấn (freedom from torture).
The Human Rights Act 1998 incorporated the European Convention on Human Rights (ECHR) into UK law, protecting rights including: the right to life, fair trial, freedom of expression, private and family life, freedom of thought, conscience, and religion, and freedom from torture.
Luật hình sự xử lý các tội phạm đối với xã hội; Hoàng gia truy tố
Criminal law deals with offences against society; the Crown prosecutes
Luật dân sự xử lý tranh chấp giữa cá nhân hoặc tổ chức
Civil law deals with disputes between individuals or organisations
Anh và xứ Wales chia sẻ một hệ thống pháp luật; Scotland và Bắc Ireland mỗi nơi có hệ thống riêng
England & Wales share one legal system; Scotland and Northern Ireland each have separate systems
Tòa án Tối cao là tòa án cao nhất tại Vương quốc Anh
The Supreme Court is the highest court in the UK
Nghĩa vụ bồi thẩm dành cho người từ 18-75 tuổi trên danh sách cử tri; bồi thẩm đoàn có 12 thành viên (15 tại Scotland)
Jury service is a duty for those aged 18-75 on the electoral register; juries have 12 members (15 in Scotland)
Đạo luật Nhân quyền 1998 đưa Công ước Châu Âu về Nhân quyền vào luật Vương quốc Anh
The Human Rights Act 1998 incorporates the European Convention on Human Rights into UK law
Từ vựng
Luật xử lý tội phạm đối với xã hội
Luật xử lý tranh chấp giữa cá nhân hoặc tổ chức
Tòa án xử lý các vụ hình sự nhỏ và một số vụ dân sự
Tòa án xử lý các vụ hình sự nghiêm trọng với thẩm phán và bồi thẩm đoàn
Tòa án cao nhất tại Vương quốc Anh
Nghĩa vụ ngồi trong bồi thẩm đoàn để quyết định kết quả phiên tòa
Tài trợ của chính phủ giúp người dân chi trả chi phí pháp lý
Tóm tắt bài học
- Luật hình sự: tội phạm đối với xã hội, do Hoàng gia truy tố (CPS tại Anh/Wales, Procurator Fiscal tại Scotland)Criminal law: offences against society, prosecuted by the Crown (CPS in England/Wales, Procurator Fiscal in Scotland)
- Luật dân sự: tranh chấp tư nhân xét theo "cân bằng xác suất"; tiêu chuẩn hình sự là "ngoài mọi nghi ngờ hợp lý"Civil law: private disputes judged "on the balance of probabilities"; criminal standard is "beyond reasonable doubt"
- Ba hệ thống pháp luật riêng: Anh & Wales, Scotland (có phán quyết "không chứng minh được"), và Bắc IrelandThree separate legal systems: England & Wales, Scotland (includes "not proven" verdict), and Northern Ireland
- Tòa án: Tòa Sơ thẩm, Tòa Hình sự, Tòa Quận, Tòa Thượng thẩm, Tòa Phúc thẩm, Tòa án Tối cao (cao nhất)Courts: Magistrates' Court, Crown Court, County Court, High Court, Court of Appeal, Supreme Court (highest)
- Nghĩa vụ bồi thẩm là bắt buộc pháp lý cho người 18-75 tuổi; bồi thẩm đoàn có 12 người (Anh/Wales/Bắc Ireland) hoặc 15 (Scotland)Jury service is a legal duty for ages 18-75; juries have 12 members (England/Wales/NI) or 15 (Scotland)
- Đạo luật Nhân quyền 1998 bảo vệ quyền sống, xét xử công bằng, tự do ngôn luận và tự do khỏi tra tấnThe Human Rights Act 1998 protects rights including life, fair trial, freedom of expression, and freedom from torture